Prioriteit 1:
Curriculumactualisatie
2025 was een belangrijk jaar voor de actualisatie van het landelijk curriculum. Dit jaar zetten we grote stappen in de ontwikkeling en oplevering van kerndoelen, functionele kerndoelen en examenprogramma's. In opdracht van het ministerie van OCW werken we aan onderwijs dat leerlingen helpt in hun ontwikkeling, zorgt voor een goede doorstroming naar het vervolgonderwijs en hen ondersteunt om actief mee te doen in de samenleving. Dit doen we samen met het onderwijsveld. Het ministerie van OCW legt de opbrengsten van de actualisatie vast in wet- en regelgeving.
Bernadette de Munk Manager “Actualisatie curriculum” a.i
Kerndoelen
Eind 2025 leverden we alle kerndoelen op voor po, onderbouw vo en een deel van de functionele kerndoelen voor het (v)so. Voor het eerst zijn er ook kerndoelen voor burgerschap en digitale geletterdheid. Deze maken nu expliciet onderdeel uit van het landelijk curriculum. Na een aanvullende opdracht van OCW hebben we de kerndoelen meer in samenhang met elkaar gebracht.
Opgeleverde kerndoelen
- Kerndoelen: Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap, digitale geletterdheid, mens en maatschappij, mens en natuur, moderne vreemde talen, kunst en cultuur, bewegen en sport en Nederlandse Gebarentaal.
- Functionele kerndoelen: Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap en digitale geletterdheid.
Beproeven in de praktijk
Een belangrijk onderdeel van het werk in 2025 was het beproeven van het laatste deel van de conceptkerndoelen. Dit was een omvangrijk traject waarbij onze curriculumexperts intensief samenwerkten met honderden leraren, schoolleiders en vakexperts. De feedback en inzichten uit deze fase vormden de basis voor de laatste aanscherping van de conceptkerndoelen.
Meer houvast voor scholen
De nieuwe kerndoelen geven scholen meer houvast. Ze geven concreet aan wat leerlingen moeten kennen, kunnen en ervaren. De kerndoelen zijn specifieker en overzichtelijker dan voorheen, waardoor scholen gerichter keuzes kunnen maken in hun onderwijsaanbod.
In ontwikkeling
In 2025 werkten drie expertgroepen aan de ontwikkeling van functionele kerndoelen voor het (v)so. Daarnaast werkte een kerndoelenteam aan de ontwikkeling van kerndoelen voor Caribisch Nederland.
Kerndoelen in ontwikkeling
- Functionele kerndoelen: mens en maatschappij, mens en natuur, kunst en cultuur
- Kerndoelen: Caribisch Nederland (talen).
Welke kerndoelen we opleverden
- Voor primair onderwijs en de onderbouw van het vo leverden we kerndoelen op voor alle negen leergebieden: Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap, digitale geletterdheid, mens en maatschappij, mens en natuur, moderne vreemde talen, kunst en cultuur en bewegen en sport. De kerndoelen voor burgerschap en digitale geletterdheid zijn nieuw.
- Voor het (voortgezet) speciaal onderwijs zijn functionele kerndoelen opgeleverd voor Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap en digitale geletterdheid.
- De functionele kerndoelen voor de overige leergebieden en de kerndoelen voor Carïbisch Nederland volgen in 2027.
Welke kerndoelen we opleverden
- Voor primair onderwijs en de onderbouw van het vo leverden we kerndoelen op voor alle negen leergebieden: Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap, digitale geletterdheid, mens en maatschappij, mens en natuur, moderne vreemde talen, kunst en cultuur en bewegen en sport. De kerndoelen voor burgerschap en digitale geletterdheid zijn nieuw.
- Voor het (voortgezet) speciaal onderwijs zijn functionele kerndoelen opgeleverd voor Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap en digitale geletterdheid.
- De functionele kerndoelen voor de overige leergebieden en de kerndoelen voor Carïbisch Nederland volgen in 2027.
“Het
echte werk
gebeurt in de klas”
“De kerndoelen vormen een stevige basis voor goed onderwijs, maar het echte werk gebeurt in de klas. Daar, in de dagelijkse interactie tussen leraar en leerling, krijgt het curriculum betekenis.”
Bernadette de Munk,
manager Actualisatie curriculum a.i.
Examenprogramma’s
Afgelopen jaar werkten we in verschillende fases verder aan de actualisatie van de examenprogramma’s voor vmbo, havo en vwo. Daarmee zetten we een volgende stap naar een samenhangend curriculum van onderbouw tot examen.
In de eerste helft van 2025 leverden we conceptexamenprogramma’s op voor de natuurwetenschappelijke vakken en een deel van de conceptexamenprogramma’s voor moderne vreemde talen. In december leverden we de eerste definitieve conceptexamenprogramma’s op voor wiskunde op het vmbo. Het College voor Toetsen en Examens (CvTE) leverde daarbij drie definitieve conceptsyllabi op voor de inhouden van het centraal examen
Opgeleverde examenprogramma’s
Concept
- Natuurwetenschappen: biologie, natuurkunde, scheikunde, nlt en O&O.
- Moderne talen: de variant voor compact voor Arabisch, Chinees, Italiaans, Russisch, Spaans en Turks
Definitief concept:
- Wiskunde vmbo-bb, vmbo-kb en vmbo-gl/tl (definitief concept).
Meer houvast en ruimte
Deze nieuwe examenprogramma’s (en syllabi) geven leraren houvast en ruimte: een basis om samen te werken aan ambitieus en betekenisvol onderwijs en passende examinering.
Beproeven met meer dan 130 scholen
Meer dan 130 scholen startten in september met het beproeven van conceptexamenprogramma’s en conceptsyllabi voor een deel van de algemeen vormende vakken (avo-vakken). Curriculumexperts werkten samen met leraren, leerlingen, schoolleiders, lerarenopleiders, vakdidactici, toetsexperts van Stichting Cito en clustermanagers van CvTE. We toetsten de examenprogramma’s en syllabi en in de praktijk op bruikbaarheid en haalbaarheid in de onderwijspraktijk.
“Beproeven
doen we samen”
"Het is echt waardevol, dat we met zoveel leraren, leerlingen en schoolleiders een schooljaar lang de conceptexamenprogramma’s en syllabi hebben beproefd. Een belangrijke toets aan de praktijk: wat vinden zij ervan? Zijn ze begrijpelijk, bruikbaar en haalbaar?"
Gerdineke van Silfhout, programmamanager Actualisatie examenprogramma’s
In ontwikkeling
Daarnaast werkten in 2025 drie vakvernieuwingscommissies verder aan actuele examenprogramma’s voor vakken binnen de clusters bewegen en sport, kunst en cultuur en mens en maatschappij. En in september startten twee commissies met de actualisatie van informatica en maatschappijkunde en maatschappijwetenschappen. Dat deden zij in nauwe samenwerking met een advieskring van vertegenwoordigers uit de onderwijspraktijk.
Examenprogramma’s in ontwikkeling
- Bewegen en sport: lichamelijke opvoeding I, lichamelijke opvoeding, lichamelijke opvoeding II en bewegen, sport en maatschappij.
- Kunst en cultuur: beeldend, dans, film, muziek, theater en CKV.
- Mens en maatschappij: aardrijkskunde, bedrijfseconomie, economie, filosofie en geschiedenis.
- Informatica
- Maatschappijkunde en maatschappijwetenschappen
Referentiekader Taal en Rekenen
Het Referentiekader Taal en Rekenen is onderdeel van het landelijke curriculum. In 2025 werkten we in opdracht van OCW aan een advies over de actualisatie van het referentiekader, omdat dit sterk verouderd is. Daarbij werkten we samen met vakexperts, Cito, CvTE en de Inspectie van het Onderwijs. In juli leverden we het advies op. In 2026 verwachten we de vervolgopdracht om samen met Cito en CvTE referentieniveaus te ontwikkelen die goed aansluiten op de geactualiseerde kerndoelen en examenprogramma’s.
Praktijk- en beroepsgerichte programma’s voor vmbo en havo
SLO werkt aan de bijstelling en doorontwikkeling van de beroeps- en praktijkgerichte programma’s in de bovenbouw vo. De komende jaren verkennen we hoe praktijkgericht onderwijs kan zorgen dat leerlingen hun talenten ontdekken en ontwikkelen. We doen dit binnen het programma Praktijk en beroep. In 2025 hebben we gewerkt aan:
A. Versterken samenhang en toekomstbestendigheid van het beroepsgerichte vmbo.
B. Ondersteuning vmbo gl/tl bij implementatie van praktijkgerichte programma’s.
C. Afronding conceptexamenprogramma’s voor praktijkgerichte vakken havo.
D. Bijstelling examenprogramma’s van beroepsgerichte vakken in het vmbo.
Renate Veenbergen Programmamanager “Praktijk en beroep”
A. Versterken samenhang en toekomstbestendigheid van beroepsgerichte vmbo
In het vo moeten leerlingen zich breed kunnen oriënteren. In het vmbo gebeurt dat niet alleen via avo-vakken, maar ook in beroepsgerichte vakken. Daarmee krijgen leerlingen de kans om te ervaren wat bij hen past en maken zij beter voorbereid de stap naar het vervolgonderwijs. De meeste vmbo-scholen bieden maar maximaal drie van de tien beroepsprofielen aan; soms ontbreekt een profiel zelfs in een hele regio. Dit bepaalt voor een groot deel de oriëntatiemogelijkheden voor de leerling. Daarnaast is het huidige vmbo-aanbod versnipperd en complex. Het ministerie van OCW verkent de komende jaren hoe er meer samenhang gecreëerd kan worden, die een brede oriëntatie voor leerlingen mogelijk maakt.
Eerste verkenning In opdracht van OCW brachten we afgelopen jaar het bestaande beroepsgerichte aanbod in het vmbo in kaart: welke profielmodules en keuzevakken zijn er, wat is de overlap en hoe sluiten zij aan op mbo‑kwalificatiedossiers en keuzedelen? De resultaten van deze analyse hebben we gepubliceerd in een factsheet.
Vervolg: meerjarige verkenning Deze analyse is onderdeel van de meerjarige verkenning. In de komende jaren onderzoeken we wat er nodig is voor een beroepsgericht programma waarin leerlingen zich breed kunnen oriënteren. Samen met scholen en belangrijke stakeholders bekijken we het huidige aanbod op:
- praktische uitvoerbaarheid;
- kwaliteit en leerplankundige samenhang;
- belasting voor docenten en schoolleiders.
Deze onderzoeksfase sluiten we af met een leerplankundig advies aan OCW.
B. Ondersteuning vmbo gl/tl bij implementatie van praktijkgerichte programma’s.
Sinds de introductie van de praktijkgerichte vakken vmbo gl/tl in 2024, ondersteunen we scholen ook bij de implementatie. Door materialen te publiceren en kennisdeling mogelijk te maken, geven we leraren en schoolleiders houvast. Daarvoor boden we in 2025 sessies waarin leraren en schoolleiders in gesprek gingen over de ontwikkeling van dit vak op hun school en wat hierbij komt kijken. We zorgden voor een online community voor scholen.
C. Conceptexamenprogramma’s voor praktijkgerichte vakken havo afgerond
In 2025 hebben we ook praktijkgerichte examenprogramma’s voor het havo afgerond. Het gaat om het praktijkgericht programma Maatschappij (pgp-M) en het praktijkgericht programma Technologie (pgp-T). Dit zijn keuzevakken, voor leerlingen die hun kennis willen toepassen in de praktijk en zich breed willen oriënteren op een vervolgopleiding en hun toekomst. Het is aan scholen of zij deze vakken willen aanbieden.
De conceptexamenprogramma’s zijn medeontwikkeld en beproefd door 155 pilotscholen. Onze curriculumexperts begeleidden scholen tijdens bijeenkomsten en via een online community. In januari 2026 hebben we het definitieve conceptexamenprogramma aangeboden aan OCW.
D. Bijstelling examenprogramma’s van beroepsgerichte vakken in het vmbo
Door veranderingen in het beroepsgericht onderwijs bleek een snellere actualisatie van de syllabi en het Centraal Schriftelijk en Praktisch Examen (CSPE) nodig. Nadat het College voor Toetsen en Examens (CvTE) de syllabi actualiseerde, hebben we de examenprogramma's van de beroepsgerichte vakken hiermee in lijn gebracht. Ook de handreikingen voor deze schoolexamens kregen een update. Zo blijven de verschillende examen- en curriculumdocumenten consistent en bruikbaar voor leraren.
“Iedere leerling verdient de ruimte
talenten
te ontdekken”
"Met de ontwikkeling van de praktijkgerichte vakken voor vmbo gl/tl en havo zien wij van dichtbij hoe krachtig een brede oriëntatie is. We merken hoe leerlingen in deze vakken de ruimte krijgen om hun talenten te ontdekken en te laten groeien, in een praktijkgerichte en betekenisvolle context. Het is precies die ervaring die je iedere leerling in het funderend onderwijs gunt.”
Renate Veenbergen,
programmamanager Praktijk en beroep